Europejska Agencja Środowiska (EEA) z siedzibą w Kopenhadze od 2025 r. przebudowuje funkcjonowanie sieci EIONET (European Environment Information and Observation Network). To struktura, która odpowiada za gromadzenie, analizowanie i udostępnianie danych dotyczących stanu środowiska w Europie. W miejsce dotychczasowej, bardziej scentralizowanej koncepcji rozwijana jest sieć Organizacji Tematycznych (Topic Centre Organisations – TCO), skupiająca wyspecjalizowane instytucje z państw członkowskich. To daje szanse na lepszy wgląd w lokalne uwarunkowania.

Przeczytaj też: Niemal rok zajęła ocena wniosków o dofinansowanie dla stacji ładowania dla ciężarówek

W maju br. Ministerstwo Klimatu i Środowiska poinformowało, że w pierwszej turze naboru status TCO otrzymało 12 polskich instytucji. Oznacza to, że będą one mogły wspierać EEA w pracach związanych m.in. z monitoringiem środowiska, analizą danych, prognozowaniem zmian oraz przygotowywaniem ekspertyz wykorzystywanych przy tworzeniu europejskiej polityki środowiskowej. Mówiąc wprost, będziemy mieć realny wpływ na narrację wokół tego, co dzieje się w Polsce w tym obszarze.

Z Polski w sieci znalazły się:

Główny Instytut Górnictwa – Państwowy Instytut Badawczy, Państwowy Instytut Geologiczny – Państwowy Instytut Badawczy, Instytut Geodezji i Kartografii, Polskie Stowarzyszenie Ochrony Roślin, Fundacja Instrat, CloudFerro S.A., Instytut Ochrony Środowiska – Państwowy Instytut Badawczy, Instytut Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa – Państwowy Instytut Badawczy, Fundacja Climate&Strategy, Instytut Geofizyki Polskiej Akademii Nauk, Politechnika Warszawska oraz Instytut Reform.

Dla wybranych podmiotów oznacza to dostęp do europejskiej sieci ekspertów, możliwość udziału w projektach finansowanych przez EEA, a także większą obecność w międzynarodowych inicjatywach związanych z klimatem i środowiskiem. Jednym z nowych polskich członków sieci jest m.in. Instytut Geodezji i Kartografii, który podkreśla, że udział w EIONET otwiera nowe możliwości współpracy naukowej i wymiany wiedzy na poziomie europejskim.

To jednak nie koniec procesu. Ministerstwo Klimatu i Środowiska prowadzi kolejny nabór organizacji zainteresowanych uzyskaniem statusu TCO. Zgłaszać mogą się instytucje naukowe i techniczne działające w obszarze środowiska, które zajmują się m.in. monitorowaniem, analizą i udostępnianiem danych środowiskowych.

Przeczytaj też: Bioetanol ma pomóc obniżać emisje z aut spalinowych

Rozwój sieci TCO wpisuje się w szerszy trend decentralizacji europejskiego systemu wiedzy o środowisku. Jak czytamy, celem jest większe zaangażowanie ekspertów z poszczególnych państw członkowskich oraz lepsze wykorzystanie kompetencji krajowych instytucji w procesie tworzenia polityk klimatycznych i środowiskowych UE.

Zdj. By Johan Wessman / News Oresund - 20210916_Europaeiske_Miljoagentur_Kongens_Nytorv_Kobenhavn_01, CC BY 2.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=110260120